Hakediş programı: taşeron hakedişi nasıl hesaplanır?

Hakediş nedir?

Hakediş, bir inşaat işinde yüklenicinin belirli bir dönemde gerçekleştirdiği işin, sözleşmedeki birim fiyatlar ve ölçülen miktarlar üzerinden hesaplanan bedelidir. İş sahibi ile müteahhit arasında olduğu gibi, müteahhit ile taşeron arasında da hakediş düzenlenir. Genellikle aylık dönemlerle hazırlanır.

İki ana türü vardır: iş devam ederken düzenlenen ara (geçici) hakedişler ve işin bitiminde düzenlenen kesin hakediş. Her ara hakediş, işin başından o güne kadar yapılan toplam miktarı (kümülatif) esas alır ve önceki hakedişlerde ödenen kısmı düşerek yalnızca o döneme ait tutarı ortaya çıkarır.

Hakediş nasıl hesaplanır?

Temel mantık şu üç adımdır:

1. Metraj (miktar tespiti). Her iş kalemi (poz) için o güne kadar gerçekleşen toplam miktar ölçülür: örneğin kalıp için metrekare, beton için metreküp.
2. Kümülatif tutar. Gerçekleşen kümülatif miktar, sözleşmedeki birim fiyatla çarpılır.
3. Bu dönem tutarı. Kümülatif tutardan önceki hakedişlerde hesaplanan tutar çıkarılır.

Varsayımsal bir örnekle gösterelim (rakamlar yalnızca hesap mantığını göstermek içindir):

Bu iki pozun dönem tutarı toplam 171.000 TL eder. Gerçek bir hakedişte onlarca poz olur ve her satırın önceki dönem değerini doğru taşımak gerekir; bir satırdaki hata sonraki tüm hakedişlere yansır.

Kesintiler: avans, teminat, stopaj, KDV

Dönem tutarı çıktıktan sonra sözleşmeye ve mevzuata göre ekleme ve kesintiler uygulanır. Sık karşılaşılanlar:

• Avans mahsubu. İş başında verilen avans, hakedişlerden oranlı ya da eşit paylarla düşülür.
• Teminat kesintisi. Sözleşmede belirtilen oranda hakedişten alıkonulan, işin sonunda iade edilen tutar.
• Stopaj (vergi kesintisi). İşin türüne ve ödemeyi yapan ile alanın vergi durumuna göre uygulanabilen kesinti.
• KDV ve KDV tevkifatı. Yapım işlerinde KDV’nin bir kısmının alıcı tarafından beyan edildiği uygulamalar vardır; oranlar işe ve mevzuata göre değişir.
• Fiyat farkı ve diğer kalemler. Sözleşmede öngörülmüşse hesaba eklenir.

Hakediş programında aranacak özellikler

• Poz listesini içeri alma. Keşif ya da sözleşme listesini elle yeniden yazmak zaman kaybıdır; Excel’den yapıştırabilmelisiniz.
• Önceki dönemi otomatik taşıma. Önceki, bu dönem ve kümülatif miktarlar yan yana görünmeli, önceki değer elle yazılmamalı.
• Kesintilerin net tutara yansıması. KDV, tevkifat, stopaj, teminat ve avans mahsubu net ödenecek tutarı otomatik değiştirmeli.
• Keşif aşımı uyarısı. Sözleşmedeki miktarı aşan bir kalem varsa program bunu söylemeli; aşım çoğu zaman ayrı bir onay ister.
• PDF çıktısı. İmzalanacak ve gönderilecek hakediş, düzgün bir çıktı olmalı.
• Cariye bağlantı. Onaylanan hakediş, taşeronun hesabında borç olarak görünmeli; ödemeler ve bakiye aynı yerden izlenmeli.
• Yetki. Hakediş tutarlarını herkes görmemeli; onay ve ödemeyi yetkili kişi yapmalı.

Sahabaşı’nda hakediş

Sahabaşı’nda hakediş, “Finans” grubunda yer alır ve taşeron ile iş sahibi hakedişlerinin sözleşme, metraj ve ödeme takibini yapar. Kullanım kılavuzundaki adımlar şöyledir:

1. Sözleşme açın. “Hakediş → Yeni sözleşme” ile şantiyeyi ve taşeronu (cari hesap) seçin, sözleşme adını ve tarihini yazın.
2. Oranları girin. KDV, stopaj gibi oranları yazıp kaydedin.
3. Metrajı girin. Poz ve miktar listesini Excel’den yapıştırın. Önceki dönem, bu dönem ve kümülatif miktarlar ile tutarlar yan yana hesaplanır.
4. Kesintileri görün. KDV, tevkifat, stopaj, teminat ve avans mahsubu net tutara yansır. Keşfi aşan kalem varsa sayfa uyarır.
5. PDF alın. Hakediş PDF olarak alınır; onay ve ödeme yetkili kişi tarafından yapılır.

Taşeron hakedişi Sahabaşı’nın Pro paketinde yer alır; paket kapsamı için fiyat bölümüne bakabilirsiniz. Hakedişte takip edilen taşeron ve iş sahibi hesapları, cari hesaplarda bakiye ve vade ile birlikte görülür; cari ekstre masaüstünde PDF ve Excel (CSV) olarak indirilir.

Hakediş döngüsü: ayın içinde ne zaman ne yapılır?

Hakedişi ay sonunda tek bir günde çıkarmaya çalışmak hataya davet eder. Daha rahat bir düzen şudur:

1. Ay içi: Sahadaki imalat ölçümlerini ve fotoğraflarını günlükle birlikte kaydedin. Taşeron ile ayrışabilecek noktaları o gün netleştirin.
2. Ay sonuna doğru: Şantiye şefi ve taşeron metrajı birlikte ölçer; ortak bir miktar tutanağı çıkar.
3. Hesap: Metraj programa girilir; önceki dönem otomatik gelir, kesintiler uygulanır, keşif aşımı kontrol edilir.
4. Onay: Hakediş taslağı yetkili kişi tarafından kontrol edilir ve onaylanır; gerekirse taşeronla birlikte gözden geçirilir.
5. Ödeme: Onaylanan hakediş cariye işlenir, ödeme vadesi takvime yazılır.

Taşerona göndermeden önce kontrol listesi

• Miktarlar sahadaki ölçümle uyuşuyor mu?
• Önceki hakedişin kümülatif değerleri doğru taşındı mı?
• Avans mahsubu ve teminat sözleşmeye uygun mu?
• Keşfi aşan kalem var mı, ayrı onay gerekiyor mu?
• Hakediş cari hesaba yansıdı mı?

Hakedişte sık yapılan beş hata

1. Önceki dönemi elle taşımak. Bir önceki hakedişteki miktarı yanlış kopyalamak, bu dönem tutarını doğrudan bozar.
2. Metrajı sahadan almamak. Ofiste tahminle yazılan miktar, taşeron ile uyuşmazlık çıkarır. Sahadaki ölçüm, fotoğraf ve günlük kayıtları metraj tartışmasında destek olur.
3. Keşif aşımını fark etmemek. Sözleşme miktarını aşan kalem fark edilmeden ödenirse sonradan ihtilaf doğar.
4. Kesintileri hesap dışı bırakmak. Avans mahsubunu unutmak, taşerona fazla ödeme demektir.
5. Hakedişi cariyle eşleştirmemek. Hakediş onaylanmış ama carisine işlenmemişse borç görünmez; ödeme takvimi şaşar.

Hakediş tutarının, o şantiyede harcanan işçilik ve malzemeyle birlikte nerede durduğuna maliyet takibi rehberinden bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Bu rehber 20 Ekim 2026 tarihinde yazıldı. Mevzuata dair bölümler genel bilgi amaçlıdır; kendi işiniz için mali müşavirinize ya da hukuk danışmanınıza danışın. Sahabaşı özelliklerinin ayrıntısı için özellikler bölümüne bakın.